در مشاوره خانواده از تمام اصول و روش هاي مشاوره استفاده مي گردد ، ولي به علت طبيعت موضوع ، مشاوره خانواده خود داراي ويژگي هايي است که به مواردي از آنها اشاره مي شود:
1- مشاور پس از برقراري رابطه حسنه براي شناخت مشکل، پدر، مادر، و سپس ديگر اعضاي خانواده را مورد سؤال قرار مي دهد و مي پرسد " فکر مي کنيد مشکل اصلي خانواده شما چيست؟"
2- مشاور در جلسه جداگانه اي چگونگي آشنايي و انگيزه ها و علل ازدواج زن و شوهر را مورد بررسي قرار مي دهد و ريشه اختلافات موجود را جستجو مي کند.
3- مشاور مي تواند ترتيبي بدهد که صحنه هاي مشاجره و رفتارهاي ناهنجار کلامي و غير کلامي خانواده را ضبط کند و از طريق نوار ويدئو آن را براي مشاهده اعضاي خانواده نمايش دهد. اين کار اعضاي خانواده را متوجه زشتي رفتار و کردار آنان مي سازد و پذيرش دستورالعمل هاي مشاور را تسهيل مي نمايد.
4- توجه به حال و آينده: با آن که از نظر بررسي حال و آينده ، گذشته مهم است؛ ولي تکيه زياد بر آن، در مشاوره خانواده، گاه مشکلاتي ايجاد مي نمايد. در اين مورد توجه به نکات زير ضروري است:
1-4- در اولين مصاحبه يا ابتداي جلسه مصاحبه ، اطلاع و يادآوري مختصري از گذشته لازم است.
2-4- طرح گذشته زماني مفيد است که حاکي از وضعيتي باشد که خانواده مشکلي نداشته؛ و فضاي صميمي و گرمي بر خانواده حاکم بوده است. در اين مورد يادآوري آن زمان مي تواند انگيزه اي در تغيير وضع موجود باشد.
3-4- در غير حالت هاي بالا، حتي الامکان بايد از گذشته صرف نظر کرد و توجه را به حال و آينده معطوف ساخت.
5- نزاع بر سر قدرت: چنانچه مشکل زن و شوهر ، موضوع نزاع بر سر قدرت در خانواده باشد، مشاور نبايد خود را درگير اين مسئله کند؛ زيرا موضوع ايجاب مي کند که يکي از دو را رد ، و ديگري را حمايت نمايد. مشاور بايد نسبت به روشن شدن علت يا علل و ريشه يابي آن اقدام کند و نزاع و اختلاف را که معلول علل ديگري است، به طور ريشه اي حل نمايد.
6- اتخاذ مواضع غير قابل انعطاف: چنانچه زن يا شوهري موضعي اتخاذ کند که حاضر به تغيير آن نباشد؛ مشاور بايد او را متوجه سازد که شرط زندگي شاد و صميمي، گذشت و انعطاف است. او بايد امکان مذاکره و شناخت راههاي انعطاف پذير و تغيير رفتار زن و شوهر را در جهت يک زندگي گرم و با نشاط بيابد و براي پذيرش آن از سوي اعضاي خانواده تلاش کند. او بايد متذکر شود که پافشاري روي موضوع خاص ممکن است منجر به خسارات غير قابل جبران گردد.
7- اظهار انتظارات زن و شوهر: يکي از اموري که مشاور بايد بدان توجه کند ، آن است که زن و شوهر را به اظهار انتظارات صريح از يکديگر ترغيب نکند. در اين مورد بهتر آن است که درخواست، به طور غيرمستقيم انجام گيرد. مثلاً به زن گفته شود که در خواست خود را طوري به شوهر خودتان ارائه کنيد که منظور شما را پس از قدري تأمل درک کند؛ يا اظهار کنيد چنانچه لوستر هال خانه از نوعA باشد زيبايي خاصي به آنجا مي دهد. اظهار انتظارات به طور غيرمستقيم ضمن آن که شوهر را متوجه موضوع مي کند ، به هيچ وجه موجب برانگيختن انگيزه هاي مقاومت و مخالفت نمي شود و چنانچه در حوزه قدرت وي باشد ، آن کار را انجام خواهد داد و زمينه اي براي ايجاد محيط صفا و صميميت ايجاد خواهد کرد.